Nog niet zo lang geleden mochten wij alleen op radio en televisie als we een kunstje deden. Onder leiding van onze behandelaar (vaak een alternatieve) lieten wij dan zien en horen dat wij – als bij toverslag – ook vloeiend konden praten.
We kregen dan een groot applaus. Dat we daarna weer gingen stotteren, werd dan beschouwd als een ’terugval’. Onze eigen stomme schuld!
Die tijd is in Nederland helaas nog niet voorbij. Ook bij reguliere therapeuten gaat veel mis. Therapiecentrale StotterFonds, die de voorlichting doet voor de officiële patiëntenvereniging Demosthenes, voerde jarenlang, tot eind 2025, de missie: “Het probleem stotteren de wereld uit.” En ging vervolgens met de pet rond: “Er is nog veel voorlichting nodig en ook nog veel onderzoek om het stotteren in de toekomst uit de wereld te krijgen.” Aldus de tekst op de ‘Geef geld’-pagina. Donateurs denken dat ze ons daarmee helpen, maar ze betalen voor stigmatiserende voorlichting (‘Stotteren, er is wat aan te doen!‘) van zorgverleners die al een inkomen hebben.
De focus van de zorgsector zou liggen op stotterende kinderen, maar daar is Natuurlijk Herstel juist de regel in plaats van de uitzondering. Natuurlijk Herstel toeschrijven aan de eigen behandeling is medische misleiding.
Reguliere therapeuten laten (hoewel in mindere mate dan alternatieve) in hun PR vaak na het eerlijke verhaal te vertellen. Dat wie na het zevende jaar nog stottert, waarschijnlijk zal blijven stotteren. Stotterende ervaringsdeskundigen die kanttekeningen plaatsen bij de voorlichting worden als activistisch en emotioneel weggezet. In de communicatie van de patiëntenvereniging worden zij – tot op de dag van vandaag – overstemd door een Commissie Voorlichting die enkel uit logopedist-stottertherapeuten bestaat. De ervaringsdeskundige krijgt weleens de microfoon, maar dan onder regie van reguliere behandelaars.
Internationaal komt er gelukkig een inclusieve beweging op gang. Vooral in het Verenigd Koninkrijk worden wij eindelijk erkend als medeburgers die mogen praten zoals wij praten, in plaats van patiënten die zich moeten blijven inspannen voor vloeiender spraak. In dat licht graag alle aandacht voor Jessie Stride, deelnemer van het reality-programma The Traitors.
Door op prime-time te stotteren haalt zij voor stotterende kijkers de schaamte eraf. En laat zij niet-stotterende kijkers kennismaken met haar manier van praten. De schade die de stotterindustrie (vooral de alternatieve) heeft aangericht door ons als circusdieren kunstjes te laten doen op tv zal nog lang doorwerken, maar dit is een positieve ontwikkeling. En daarom hier uitgelicht. 🦜
Lees ook dit BBC-artikel over een stotterende kijker die zich meer geaccepteerd voelde na een optreden van Jessie Stride.
Stel, je stottert. Hoe is het dan om iemand anders te horen stotteren op televisie? Tom De La Cour vertelt aan de BBC wat het tv-optreden van Jessie Stride (ster in de reality-serie The Traitors) met hem deed en hoe zijn schaamte voor het stotteren zijn eigen leven had beïnvloed.
„Mijn overtuiging was dat stotteren zo ongeveer het ergste was dat mij had kunnen overkomen. Ik verving woorden, vermeed situaties en soms zei ik gewoon helemaal niets, omdat ik bang was om vast te lopen. Eigenlijk hield ik op met mijzelf te zijn. Ik stopte met dingen doen die ik graag wilde doen en met zeggen wat ik graag wilde zeggen.”
„Dat iemand die stottert, zoals Jessie Stride, nu te zien is in een programma op primetime, met een enorm publiek, is ontzettend belangrijk. Uiteindelijk is het doel dat stotteren zo normaal wordt dat het gewoon onderdeel is van wat je op televisie ziet. Ze was gewoon zichzelf, en de andere mensen in het programma gaven haar de tijd om te spreken.”
