{"id":2768,"date":"2025-12-18T08:26:50","date_gmt":"2025-12-18T08:26:50","guid":{"rendered":"https:\/\/stotterbond.nl\/?p=2768"},"modified":"2026-01-11T11:16:43","modified_gmt":"2026-01-11T11:16:43","slug":"stotterfonds-prijst-invloedrijke-logopedist-theo-schoenaker-1932-2021-voor-baanbrekend-werk-maar-hij-kwalificeerde-ons-als-patienten-in-een-neurose","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/stotterbond.nl\/index.php\/2025\/12\/18\/stotterfonds-prijst-invloedrijke-logopedist-theo-schoenaker-1932-2021-voor-baanbrekend-werk-maar-hij-kwalificeerde-ons-als-patienten-in-een-neurose\/","title":{"rendered":"StotterFonds prijst invloedrijke logopedist Theo\u00a0Schoenaker (1932-2021) voor ‘baanbrekend’ werk. Maar hij kwalificeerde ons als ‘pati\u00ebnten in een neurose’"},"content":{"rendered":"\n

“Stotteren is vanuit de optiek van de Individualpsychologie een neurose”, schreef Theo Schoenaker (1932-2021), de oprichter van de Doetinchemse Methode. Een invloedrijk logopedist die door het StotterFonds<\/a> wordt gememoreerd en ge\u00eberd<\/a> vanwege “baanbrekend werk”.

Maar hoe ‘baanbrekend’ is dat werk als hierdoor een groep verkeerd gediagnosticeerd wordt? En gestigmatiseerd, want het is nogal wat om ons weg te zetten als ‘pati\u00ebnten’ die zichzelf psychisch niet de baas zijn.

Moderne wetenschappers spreken niet van een neurose, maar van een neurofysiologische conditie. Geheel iets anders dan die verouderde term voor ‘een psychische stoornis waarbij iemand lijdt, maar het contact met de werkelijkheid behoudt’.

Labels als ‘neurose’ bepalen hoe er naar stotteren, naar ons, gekeken wordt. En misschien ook wel waarom de stottergemeenschap zo hopeloos achterloopt in emancipatie\/inclusie.

Stotteren is geen psychisch probleem, aldus de moderne wetenschap, maar het gevolg van een spraaknetwerk dat gevoeliger is voor allerlei invloeden. Dus niet een symptoom van psychische instabiliteit. Sterker, als je ziet wat wij te verduren krijgen, zijn wij wellicht stabieler dan menig vloeiendspreker. Onze spraak is gewoon sneller ontregeld.

Hier pleiten wij voor ‘het recht om te stotteren’. Ruimte om te spreken zoals wij spreken. Want ja, als wij ons niet vrij voelen om te stotteren, dan kan dat zeker tot psychische problemen leiden: sociale angst, isolatie, depressie, verslaving. Stotteren kan een enorme impact hebben op geestelijk welzijn. Er is veel gezondheidswinst te boeken als de omgeving er relaxter mee omgaat.

Afgaande op Schoenakers essay ‘De Stotterneurose’ (2005) zou hij niet The Declaration of the Right to Stutter tekenen. We kunnen het hem helaas niet meer vragen, maar vanwege het feit dat zijn gedachtegoed immer doorwerkt, is debat erover van groot belang.

We citeren: “Lijden waarvoor men zich niet verantwoordelijk voelt, is altijd een aanklacht tegen de mensheid. Op die manier eist de stotteraar een bijzondere behandeling, in de zin van tegemoetkoming, tolerantie, ontzien worden, hulp, opmerkzaamheid en vergemakkelijking. Deze eis is een eenzijdige, omdat de pati\u00ebnt niet met eenzelfde maat wil meten, en gemeten wil worden.”

“De anderen moeten zich aan hem aanpassen; en niet hij aan hen. De anderen moeten hem accepteren met zijn eigenaardigheden, maar ze mogen niet schrikken, lachen, weglopen. Dit betekent dat hij hun reactie niet accepteert. De neurose is niet gelegen in symptomen, maar in de ‘buitengewone behandeling’ die hij op grond daarvan, eist.”

“Zodra de pati\u00ebnt bereid is om ondanks zijn angst en stotteren zijn levenstaken en verplichtingen na te komen, zal hij de eis die vijandig tegenover de gemeenschap, dus neurotisch is, en die in plaats van de eigen verantwoordelijkheid te nemen, die naar anderen toe duwt, op kunnen geven.”

Hoe denken moderne logopedisten over deze uitspraken? Als u zelf stottert, hoe ervaart u deze psychologische profilering? Discussie hierover op de LinkedIn-pagina van De Stotterbond.<\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n

\n
Pati\u00ebntenvereniging Demosthenes opgericht om ‘stotteren te bestrijden’. Logopedist besliste over toelating leden die binnen vereniging aan vloeiendheid moesten werken<\/a><\/blockquote>