Met stotteren is prima te werken, mits leidinggevenden er niet zo’n punt van maken. De werkelijkheid is helaas anders, schrijft de National Stuttering Association. Deze belangenorganisatie uit New York benoemt een aantal ‘red flags’: vooroordelen die leiden tot discriminatie op de werkvloer.
Vrij vertaald:
📢 Aanname dat je zenuwachtig bent of niet goed weet waarover je het hebt.
📢 Je zinnen worden afgemaakt, in vergaderingen krijg je weinig ruimte.
📢 Leidinggeven en stotteren? Wordt als onmogelijk gezien (wat niet zo is).
📢 In beoordelingen wordt de werknemer afgerekend op het stotteren.
📢 Zelden opgenomen in prestigieuze/opvallende/zichtbare projecten.
Soms is er sprake van expliciete discriminatie. “Haha, laat Ni-ni-ni-nicole maar de te-te-lefoon opnemen, dan druipt die klant echt wel af.” Maar meestal is de discriminatie impliciet. Met vergaande gevolgen voor loopbaan- en salarisontwikkeling. Denk ook aan derving arbeidsvreugd en andere klachten.
Speelt dit op jouw werk? De National Stuttering Association adviseert om dat eerst subtiel aan te kaarten. Bijvoorbeeld zo: “Ik voelde me gepasseerd toen ik ruimte zocht om mijn ideeën te uiten.” Collega’s moet je een beetje onderwijzen in de omgang met stotteren. Maar als de uitsluiting alsnog doorgaat, adviseert de NSA actie: escaleren bij HR, het tot in detail bijhouden van incidenten, getuigen zoeken en een advocaat bellen. Sue them!
Stotteren is niet zomaar een eigenschap. Het is, zeker als het hevig is en mensen er steeds moeilijk op reageren, een handicap. Dat activeert dus rechten. Een werkgever die legaal wil opereren, heeft daarmee te dealen.
In Nederland is het medische model helaas dominant: wie stottert wordt geacht er zelf mee aan de slag te gaan. Behandelaars, regulier en alternatief, voeden vaak het stigma ‘dat iedereen er vanaf kan komen’ (wat na je zevende jaar onwaarschijnlijk is). Er zijn gelukkig ook behandelaars die zich (eindelijk) aansluiten bij de beweging in neurodiversiteit (The Right to Stutter).
Het VN Verdrag Handicap staat een sociaal model voor in de omgang met handicaps. Het individu hoeft zich dan niet te excuseren of bezwaard te voelen. Aan de omgeving om de handicap te verlichten, ook bij stotteren. Nederland ratificeerde dit verdrag ongeveer als laatste. In het Verenigd Koninkrijk, Australië en de VS is meer erkenning voor stotteren als handicap.
Wie hevig stottert heeft recht op een tolerante/creatieve werkgever. Het recht om stotterend spreektaken op je te nemen (dus niet iemand tien jaar lang isoleren in een spraakarme functie). Meer tijd bij vergaderingen. Geen blokkering in promotiekansen. Zet de stotterende collega niet op ‘mute’.
Your voice matters, besluit de NSA. Je stem doet ertoe, ook als daar een stotter in zit. Vrijheid van meningsuiting? Dan ook vrijheid van articulatie.
Lees hier het artikel van de National Stuttering Association: https://www.linkedin.com/pulse/dealing-bias-discrimination-workplace-person-n6kcc/?trackingId=fHKElBoP1BbUL%2FCCwajdLA%3D%3D